RenkDugumu
Kayıtlı Üye
“Yapay zekâ” (artificial intelligence) terimi, genel kabul gören tarihî kayıtlara göre ilk kez 1955 yılında kullanılmıştır. Terim, John McCarthy’nin Marvin Minsky, Nathaniel Rochester ve Claude Shannon ile birlikte hazırladığı, 31 Ağustos 1955 tarihli Dartmouth yaz araştırma projesi önerisinde yer aldı.
Bu nedenle sorunun iki farklı ama birbiriyle bağlantılı yanıtı vardır:
1955 tarihli öneride amaç, makinelerin öğrenme, dil kullanma, problem çözme ve insan zekâsıyla ilişkilendirilen başka becerileri nasıl gerçekleştirebileceğini araştırmaktı. Öneri metninde “artificial intelligence” ifadesinin kullanılması, terimin bilinen ilk akademik kullanımı olarak kabul edilir.
Ancak 1956 tarihi, terimin ilk kez yazıldığı tarih değildir. Dartmouth toplantısı, kavramın bir grup araştırmacı tarafından sistemli biçimde ele alındığı ve yapay zekânın ayrı bir araştırma alanı olarak adlandırılmasının yaygınlaştığı dönüm noktasıdır. Bu yüzden bazı anlatımlarda “yapay zekânın doğuşu 1956’dır” denirken, “terim ilk ne zaman kullanıldı?” sorusunun yanıtı 1955 olarak verilir.
Bir metinde tek tarih kullanmanız gerekiyorsa, en doğru kısa ifade şudur: “Yapay zekâ terimi, John McCarthy tarafından 1955’te Dartmouth araştırma projesi önerisinde kullanıldı; alanın kuruluş toplantısı ise 1956 yazında Dartmouth College’da yapıldı.”
Bu bilgi, “zekâ sahibi makineler” fikrinin 1955’te başladığı anlamına gelmez. Daha önce Alan Turing’in 1950 tarihli çalışmaları gibi önemli kuramsal çalışmalar bulunuyordu; 1955–1956 dönemi, esas olarak bu çalışmaların ortak bir araştırma adı altında toplanması bakımından önem taşır.
Bu nedenle sorunun iki farklı ama birbiriyle bağlantılı yanıtı vardır:
| Ne aranıyor? | Tarih ve yer |
|---|---|
| Terimin ilk yazılı kullanımı | 31 Ağustos 1955 tarihli Dartmouth araştırma projesi önerisi; öneri, ABD’deki Dartmouth College’a bağlı Hanover, New Hampshire için hazırlanmıştır. |
| Yapay zekânın bağımsız bir araştırma alanı olarak ortaya çıkışı | 1956 yazında Dartmouth College, Hanover, New Hampshire’da düzenlenen Dartmouth Yaz Araştırma Projesi. |
Ancak 1956 tarihi, terimin ilk kez yazıldığı tarih değildir. Dartmouth toplantısı, kavramın bir grup araştırmacı tarafından sistemli biçimde ele alındığı ve yapay zekânın ayrı bir araştırma alanı olarak adlandırılmasının yaygınlaştığı dönüm noktasıdır. Bu yüzden bazı anlatımlarda “yapay zekânın doğuşu 1956’dır” denirken, “terim ilk ne zaman kullanıldı?” sorusunun yanıtı 1955 olarak verilir.
Bir metinde tek tarih kullanmanız gerekiyorsa, en doğru kısa ifade şudur: “Yapay zekâ terimi, John McCarthy tarafından 1955’te Dartmouth araştırma projesi önerisinde kullanıldı; alanın kuruluş toplantısı ise 1956 yazında Dartmouth College’da yapıldı.”
Bu bilgi, “zekâ sahibi makineler” fikrinin 1955’te başladığı anlamına gelmez. Daha önce Alan Turing’in 1950 tarihli çalışmaları gibi önemli kuramsal çalışmalar bulunuyordu; 1955–1956 dönemi, esas olarak bu çalışmaların ortak bir araştırma adı altında toplanması bakımından önem taşır.
