MaviParagraf
Kayıtlı Üye
İyi bir şiir için yapay zekâya yalnızca “bana şiir yaz” demek yerine tema, duygu, biçim, uzunluk, anlatıcı ve kaçınılacak unsurları birlikte belirtin. İsteği bu parçalarla hazırladığınızda ortaya çıkan metni daha kolay yönlendirebilir, beğenmediğiniz bölümleri hangi ölçüte göre değiştireceğinizi açıkça söyleyebilirsiniz.
Yapay zekâya verilen komut veya istek, şiirin nasıl kurulacağını tarif eden kısa bir yazılı yönlendirmedir. İyi bir istek, yapay zekânın ne anlatacağını ve bunu hangi sınırlar içinde anlatacağını belirler; ancak estetik açıdan kesin olarak beğeneceğiniz bir şiiri garanti etmez. Aynı istekle farklı sonuçlar alınabileceği için ilk metni son hâl olarak değil, düzenlenecek bir taslak olarak değerlendirin.
İsteği hazırlarken şu bilgileri mümkün olduğunca somut yazın:
Tablodaki her unsuru her şiirde belirtmek zorunda değilsiniz. Kısa bir sosyal medya metni için tema ve ton yeterli olabilirken, belirli bir biçimde şiir istiyorsanız kıta sayısı, dize uzunluğu ve uyak tercihi de eklenmelidir.
İsteği tek bir belirsiz cümle yerine, yapay zekânın görevini ve sınırlarını açıkça göreceği şekilde yazın. Örneğin aşağıdaki metin varsayımsal bir istektir:
Bu istekte konu, anlatıcı, duygu geçişi, biçim, uzunluk ve kaçınılacak unsurlar birlikte verilmiştir. Sonuçta dört kıtadan oluşan, bir öğrencinin gözünden anlatılan ve karamsarlıktan umuda ilerleyen bir şiir beklenir. Bununla birlikte “imgeli” veya “sade” gibi ifadeler yoruma açıktır. Çıktı fazla soyut ya da fazla süslü olursa bu ölçütleri daha belirgin hâle getirmeniz gerekir.
İlk çıktıda yalnızca değiştirmek istediğiniz bölümleri belirtin. “Şiiri daha güzel yap” yerine, sonucu hangi yönde değiştireceğinizi yazın:
Yapay zekâdan şiirin ardından açıklama, başlık seçenekleri veya düzenleme önerileri istemek de mümkündür; ancak bunları şiirin kendisinden ayırın. Örneğin “Önce yalnızca şiiri yaz, ardından ayrı bir bölümde kullanılan ana imgeleri iki cümleyle açıkla” diyebilirsiniz. Şiirin gerçekten size ait bir duygu veya olayı anlatması gerekiyorsa, kişisel bilgileri gereğinden fazla paylaşmadan yalnızca metni yönlendirecek ayrıntıları verin. Son metni yayımlamadan önce anlam bütünlüğünü, tekrarları, yazımını ve istemeden eklenmiş özel isimleri kendiniz kontrol edin.
Şiir isteğinin temel parçaları
Yapay zekâya verilen komut veya istek, şiirin nasıl kurulacağını tarif eden kısa bir yazılı yönlendirmedir. İyi bir istek, yapay zekânın ne anlatacağını ve bunu hangi sınırlar içinde anlatacağını belirler; ancak estetik açıdan kesin olarak beğeneceğiniz bir şiiri garanti etmez. Aynı istekle farklı sonuçlar alınabileceği için ilk metni son hâl olarak değil, düzenlenecek bir taslak olarak değerlendirin.
İsteği hazırlarken şu bilgileri mümkün olduğunca somut yazın:
| İstek parçası | Ne belirtir? | Örnek |
|---|---|---|
| Tema | Şiirin temel konusu | Yağmurdan sonra boşalan bir şehir |
| Duygu | Okurda veya anlatıcıda öne çıkacak his | Hüzünlü ama umutlu |
| Anlatıcı | Kimin gözünden anlatılacağı | Gece eve dönen bir öğrenci |
| Biçim | Dize, kıta, uyak veya serbest ölçü tercihi | Serbest ölçülü, dört kıtalı |
| Dil ve ton | Sözcük seçimi ve anlatım havası | Sade, çağdaş ve imgeli |
| Sınırlar | İstenmeyen tekrarlar veya içerikler | Klişe ifadeler kullanma; açıklama ekleme |
Uygulanabilir bir istek nasıl yazılır?
İsteği tek bir belirsiz cümle yerine, yapay zekânın görevini ve sınırlarını açıkça göreceği şekilde yazın. Örneğin aşağıdaki metin varsayımsal bir istektir:
Kod:
Yağmurdan sonra gece vakti boşalan bir şehir hakkında Türkçe bir şiir yaz. Şiirin anlatıcısı, sınavdan çıkan ve eve yürüyen bir üniversite öğrencisi olsun. Duygu hüzünlü başlasın fakat son kıtada hafif bir umut oluşsun. Serbest ölçü kullan, dört kıta yaz ve her kıtada üç veya dört dize olsun. Dili sade ama imgeli tut. Klişe aşk sözlerinden, açıklama cümlelerinden ve şiirin başına konuyla ilgili not eklemekten kaçın.
Bu istekte konu, anlatıcı, duygu geçişi, biçim, uzunluk ve kaçınılacak unsurlar birlikte verilmiştir. Sonuçta dört kıtadan oluşan, bir öğrencinin gözünden anlatılan ve karamsarlıktan umuda ilerleyen bir şiir beklenir. Bununla birlikte “imgeli” veya “sade” gibi ifadeler yoruma açıktır. Çıktı fazla soyut ya da fazla süslü olursa bu ölçütleri daha belirgin hâle getirmeniz gerekir.
İsteği aşamalı olarak geliştirin
İlk çıktıda yalnızca değiştirmek istediğiniz bölümleri belirtin. “Şiiri daha güzel yap” yerine, sonucu hangi yönde değiştireceğinizi yazın:
- Sorunu belirleyin. Örneğin şiirin duygusu uygun olsa da dizeler fazla uzun veya imgeler fazla anlaşılmaz olabilir.
- Tek bir değişiklik isteyin. “Dizeleri kısalt, günlük sözcükler kullan ve her kıtada yağmurla ilgili yeni bir görüntü oluştur” gibi ölçülebilir bir yönlendirme verin.
- Korunacak unsurları belirtin. “Dört kıtalı yapı ve son kıtadaki umut duygusu aynı kalsın” diyerek beğendiğiniz özelliklerin silinmesini önleyin.
- Yeni çıktıyı karşılaştırın. Şiirin tema, duygu ve biçim bakımından isteğinize uyup uymadığını kontrol edin; uymuyorsa eksik kalan ölçütü doğrudan yeniden yazın.
Yapay zekâdan şiirin ardından açıklama, başlık seçenekleri veya düzenleme önerileri istemek de mümkündür; ancak bunları şiirin kendisinden ayırın. Örneğin “Önce yalnızca şiiri yaz, ardından ayrı bir bölümde kullanılan ana imgeleri iki cümleyle açıkla” diyebilirsiniz. Şiirin gerçekten size ait bir duygu veya olayı anlatması gerekiyorsa, kişisel bilgileri gereğinden fazla paylaşmadan yalnızca metni yönlendirecek ayrıntıları verin. Son metni yayımlamadan önce anlam bütünlüğünü, tekrarları, yazımını ve istemeden eklenmiş özel isimleri kendiniz kontrol edin.