Tapu siciline güven ilkesi, tapu kütüğündeki tescile iyiniyetle dayanarak mülkiyet veya başka bir ayni hak kazanan üçüncü kişinin kazanımının korunmasıyla ilgilidir. “Tapuda yazıyorsa hiçbir inceleme gerekmez” anlamına gelmez. Korumanın şartları, kazanılan hak ve kişinin bildikleri birlikte değerlendirilir.
Örneğin satıcıyla kayıtlı malik arasındaki kimlik farkı açıklanmamışsa, bunu yalnız senedin gösterilmiş olmasıyla çözülmüş saymayın. Bu örnek belirli bir olayın hukuki sonucunu belirlemez; araştırılması gereken belirsizliği gösterir.
Tapu Sicili Tüzüğü’nün 18. maddesindeki kimlik ve temsil incelemesi de yalnız bir kişi adını okumaktan daha geniştir. İşlem öncesinde güncel kayıt, dayanak ve yetki farklılıklarını açıklığa kavuşturun. Gerçek bir yolsuz tescil veya hak iddiasında, belge ve öğrenme tarihleriyle somut hukuki değerlendirme alın; kendiniz için otomatik kazanım veya kesin koruma sonucu üretmeyin.
Koruma hangi duruma ilişkindir?
Türk Medenî Kanunu’nun 1023. maddesi bu korumayı düzenler. Aynı kanunun 1024. maddesine göre yolsuz tescili bilen veya bilmesi gereken üçüncü kişi, o tescile dayanamaz. Kanunun 3. maddesi de durumun gerektirdiği özeni göstermeyenin iyiniyet iddiasında bulunamayacağını belirtir.| İfade | Doğru araştırma sorusu |
|---|---|
| Kütükte malik görünüyor | Hak, kişi ve kayıtlar güncel olarak incelendi mi? |
| Bir uyuşmazlık duyuldu | Hangi iddia ve belge öğrenildi, kapsamı nedir? |
| İyiniyetliyim | Somut olayda beklenen özen gösterildi mi? |
Örneğin satıcıyla kayıtlı malik arasındaki kimlik farkı açıklanmamışsa, bunu yalnız senedin gösterilmiş olmasıyla çözülmüş saymayın. Bu örnek belirli bir olayın hukuki sonucunu belirlemez; araştırılması gereken belirsizliği gösterir.
İlkeyi hangi alanlara genişletmemelisiniz?
Bu ilke binanın depreme dayanıklılığını, ilan edilen net alanı veya ileride imar hakkı verileceğini garanti etmez. Bunlar kendi teknik ve idari belgeleriyle araştırılır. Bir tapu kaydı görmekle bütün satın alma incelemelerinin tamamlanmış olduğunu düşünmeyin.Tapu Sicili Tüzüğü’nün 18. maddesindeki kimlik ve temsil incelemesi de yalnız bir kişi adını okumaktan daha geniştir. İşlem öncesinde güncel kayıt, dayanak ve yetki farklılıklarını açıklığa kavuşturun. Gerçek bir yolsuz tescil veya hak iddiasında, belge ve öğrenme tarihleriyle somut hukuki değerlendirme alın; kendiniz için otomatik kazanım veya kesin koruma sonucu üretmeyin.