Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği nerelerde uygulanır?

Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği, adına bakılarak “planda görünmeyen her parselde aynı ev yapılabilir” şeklinde uygulanmaz. Önce taşınmazın plan, yerleşik alan ve idari konumunu belirlemek gerekir. Yönetmeliğin kapsamına girmekle belirli bir yapının ruhsat, proje veya diğer izin koşullarını karşılamak ayrı değerlendirmelerdir.

Kapsamı yalnız köy adıyla belirlemeyin​

Güncel resmî metnin amacı ve kapsamı ilk iki maddede açıklanır. Kapsam; koşulları ayrı tanımlanan belediye yerleşik alanları, köy ve mezraların yerleşik alanları/civarı, iskân dışı alanlar ve belirlenmiş kırsal yerleşik alanlar gibi farklı durumları içerir. Dolayısıyla yalnız tapuda “tarla” yazması veya adresin köy adı taşıması, uygulanacak bölümün seçildiğini göstermez.

Yönetmeliğin beşinci maddesi alan türleriyle uygulanacak bölümleri ayrıca eşleştirir:


Bu tablo tek başına bir parsele yapı hakkı vermez. Önce parselin hangi tanıma girdiği ve kapsam maddesindeki koşulların karşılandığı idarenin kayıtlarıyla belirlenmelidir. Bir bölümden kat veya alan sayısını alıp başka alan türünde kullanmayın.

Çevre düzeni planını araştırmadan geçmeyin​

Üçüncü madde, kapsamdaki alan onaylı çevre düzeni planı içinde kalıyorsa öncelikle o planın kararlarına uyulacağını belirtir. Bu nedenle “uygulama planı yok” sözüyle bütün plan araştırmasını kapatmayın. İlgili planın kapsamı ve kararı ile diğer özel mevzuatın taşınmaza etkisi ayrıca incelensin.

İdareye sorarken il, ilçe, mahalle/köy, ada ve parseli aynı dosyada verin. Hangi plan ve onaylı sınır kaydına dayanıldığını, uygulanacak bölümün hangisi olduğunu ve düşündüğünüz yapı türü için hangi başvuruların gerektiğini sorun. Bir başkasının parseli için düzenlenen görüşü numaraları değiştirerek kendi dosyanıza uygulamayın.

İdari statüyle yapılaşma sınırını ayırın​

Kırsal mahalle kararı, onaylı yerleşik alan sınırı ve tapu niteliği farklı kayıtlardır. Örneğin iki yer aynı mahalle adını taşısa da biri onaylı sınırın içinde, diğeri dışında kalabilir; aynı bölümün kendiliğinden uygulanacağını kabul etmeyin. Sınırın nasıl doğrulanacağını köy yerleşik alanı kaydı rehberiyle tamamlayın. Araştırmanın sonucu, “plansızdır” etiketinden önce hangi hüküm ve hangi kayıtla işlem yapılacağının açıklığa kavuşması olmalıdır.