Fiilî taksimde önalım hakkı nasıl değerlendirilir?

Fiilî taksim, önalım değerlendirmesini etkileyebilen bir olgudur; ancak arazide çit bulunması veya bir kişinin belli köşeyi kullanması tek başına bütün önalım iddialarını bitirmez. Önce gerçek kullanım düzeni, kimler arasında oluştuğu ve satışla ilişkisi delillerle araştırılır. Fiilî kullanım, resmî ifrazla da aynı şey değildir.

Kanuni hakla kullanım düzenini ayrı okuyun​

Türk Medeni Kanunu’nun 732. maddesi, paylı taşınmazdaki payın üçüncü kişiye satışında diğer paydaşların önalımını düzenler. Kanunun 2. maddesindeki dürüstlük ilkesi de hakkın kullanılışında önemlidir. Bir paylaşım çizimini otomatik feragat belgesi gibi değerlendirmeyin.

Önce tapudaki payları, satış belgesini ve alıcıyı belirleyin. Sonra satıştan önce tarafların hangi alanı nasıl kullandığına bakın. Sonradan çizilmiş krokiyle uzun süredir benimsenmiş kullanımın aynı kanıt olmadığını göz önünde tutun.

Tarihli karar örneği neyi gösteriyor?​

Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin 17 Haziran 2026 tarihli kararında, keşif, bilirkişi raporu ve tanıklarla fiilî taksimin ispatlandığını kabul eden ret kararı çoğunlukla onanmıştır. Metinde tarım arazileri yönünden farklı değerlendirmeyi savunan ayrıntılı karşı oy da bulunur.

Karşı oy açıklamalarını çoğunluğun ayrı bir gerekçesi gibi aktarmayın. Bu somut karar, bütün parsellerin ve daha sonraki mevzuat değişikliklerinin aynı sonucu doğuracağı garantisi değildir.

İddia veya savunma dosyası nasıl hazırlanır?​

Tarım arazisinde güncel 5403 hükümlerini ayrıca dikkate alın. Fiilî paylaşımı yeni bağımsız parsel veya bölünme izni gibi sunmayın. Önalım süresi ve uygun hukuki yol için satış ve bildirim tarihlerini gecikmeden inceletin; yalnız karşı tarafın “fiilî taksim var” sözüne dayanarak hakkın kesin bittiğini varsaymayın.