Kiracı, konut ve çatılı işyerinde kural olarak kullanıma ilişkin ısıtma, aydınlatma ve su gibi giderlere, ayrıca olağan temizlik ve bakıma katlanır. Ancak “apartman aidatı” başlığı altındaki her kalemin kiracıya ait olduğu söylenemez. Yönetimin talebiyle kiracı–kiraya veren arasındaki nihai gider paylaşımını ayrı incelemek gerekir.
Türk Borçlar Kanunu’nun 341. maddesi, kullanma giderlerinde sözleşme veya yerel âdet bakımından aksinin bulunabilmesini de düzenler. Gideri üstlenen taraf, istenirse gider belgelerinin örneğini diğer tarafa vermelidir. Bu yüzden açıklamasız tek bir “aidat borcu” mesajıyla hesabı kapatmayın.
Örneğin faturada hem periyodik hizmet hem yeni ekipman alımı varsa iki bedeli ayırın. Arızanın nedeni, kiralananın başlangıç durumu ve sözleşme incelenmeden bütün faturayı tek tarafa yüklemeyin. Onarım talebinin nasıl bildirileceği, günlük işletme giderinin kimin hesabına yazılacağından farklı bir sorudur.
Ödeme yapılacaksa hangi dönemin hangi kalemine ilişkin olduğunu yazın; dekontu yönetim hesabı ve kiraya verenle yapılan mutabakatla eşleştirin. Aynı giderin hem aidat hesabında hem kira hesabında ikinci kez tahsil edilmediğini kontrol edin. Uyuşmazlıkta bütün aidatı veya kirayı açıklamasız durdurmak yerine tartışılan kalemi belgeleriyle belirleyin.
Aidatın içeriğini görün
Yönetimden yalnız toplam tutarı değil, dönemini ve gider dökümünü isteyin. Ortak alan elektriği, temizlik hizmeti ve büyük bir yapı onarımı aynı bütçe içinde bulunabilir. Her kalemin niteliğini, sözleşmeyi ve ilgili kanun hükmünü karşılaştırın.Türk Borçlar Kanunu’nun 341. maddesi, kullanma giderlerinde sözleşme veya yerel âdet bakımından aksinin bulunabilmesini de düzenler. Gideri üstlenen taraf, istenirse gider belgelerinin örneğini diğer tarafa vermelidir. Bu yüzden açıklamasız tek bir “aidat borcu” mesajıyla hesabı kapatmayın.
Kullanım gideriyle onarımı nasıl ayırırsınız?
Olağan temizlik ve bakım, kanunun 317. maddesinde kiracının yükümlülüğüdür. Kiraya verenin kullanıma elverişli durumda tutma borcu ise 301. maddede ayrıca düzenlenir. Büyük onarım, yenileme veya değer artırıcı iş için yalnız “demirbaş” etiketi kullanmak yerine işin nedenini ve kapsamını belirleyin.Örneğin faturada hem periyodik hizmet hem yeni ekipman alımı varsa iki bedeli ayırın. Arızanın nedeni, kiralananın başlangıç durumu ve sözleşme incelenmeden bütün faturayı tek tarafa yüklemeyin. Onarım talebinin nasıl bildirileceği, günlük işletme giderinin kimin hesabına yazılacağından farklı bir sorudur.
Yönetim kiracıdan isterse ne olur?
Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 22. maddesi, ortak gider ve avans borcunda sürekli yararlanan kişinin malik ile birlikte sorumluluğunu düzenler. Kiracı yönünden kanundaki kira miktarı sınırı ve yapılan ödemenin kiradan düşülmesi ayrıca dikkate alınır. Bu dış sorumluluk, malik ile kiracının sözleşme ve kanuna göre kendi aralarındaki paylaşımını tek başına çözmez.Ödeme yapılacaksa hangi dönemin hangi kalemine ilişkin olduğunu yazın; dekontu yönetim hesabı ve kiraya verenle yapılan mutabakatla eşleştirin. Aynı giderin hem aidat hesabında hem kira hesabında ikinci kez tahsil edilmediğini kontrol edin. Uyuşmazlıkta bütün aidatı veya kirayı açıklamasız durdurmak yerine tartışılan kalemi belgeleriyle belirleyin.